Konut Kredisinde Dikkat Edilmesi Gerekenler…

Piyasaların daraldığı, işsizliğin arttığı dönemlerde ticari kredilerde olduğu gibi bireysel kredilerde de sorunluluk oranının artması doğal bir sonuç aslında. Ancak, hiç nakit akışı olmaması gibi durumların dışında, iyi bir planla, kredibilitesi sorunlu müşteri olmaktan pekala uzaklaşabilirsiniz.

Tüketiciler Kanunları Bilmiyor

Zaman zaman ödeme sıkıntısına düşmek olağan bir durumdur. Sık sık ödemeye sadık kalmamak ise biraz plansızlık daha çok da umursamazlıktır. Ödeme sıkıntısına düşen tüketici ‘temerrüt faizi ne ise öderim’ yanılgısına düştüğünde kredibilitesine zarar vermeye başlamış demektir. Kredi kaydının bozulmasının çok ötesinde, bi kaç aylık ödeme sıkıntısı süreci sonrasında tüketici tüm borcu bir defada öde ya da konutunu kaybet seçenekleri arasına sıkışabilir.

İki Taksiti Ödememezlik Yapmayın

Taksit geciktirmek bankanın erken uyarı sistemine takılmanıza yetecektir. Eğer üst üste ikinci taksitinizi de ödemezseniz temerrüt haline düştünüz demektir. Banka size gecikmiş taksitlerinizi ödemeniz için bir uyarı yazısı gönderecektir. Ödemekte gecikirseniz ve ikinci taksit tarihinden sonra 1 ay daha herhangi bir ödeme yapmazsanız artık krediniz muaccel hale gelmiştir ki, bu da insiyatifin banka tarafına geçtiği anlamına gelir. Son zamanlarda bankalar daha yapıcı olmakla beraber ödemekte gecikir ve uyarılara cevap vermezseniz krediniz kat edilir ve kat edilen kredilerin eski ödeme planına dönmesi imkansız gibidir.

Sıkıntıya Düşünce Bankanızdan Kaçmayın

Kültürümüz nedeniyle mahcubiyet hayatımızın büyük bir parçası. Sıkıntıya düşen borçlu, sorunla yüzleşip çözüm aramaya çalışacağı yerde kaçmayı seçebiliyor. Bu da bankanın zaman vermesini sağlamak yerine tam tersi daha hızlı aksiyon almasına neden olabiliyor. İşin içine avukatlar girdiğinde ise maliyet daha da artıyor… Sıkıntıya düştüğünüz dönemde bankanızla yüzleşip kolaylık sağlatmaya çalışmanız, bankanızın üstünüze gelmenizi beklemekten daha akıllıca bir hareket olacaktır.

Kendi Çözümünüzü Kendiniz Bulmanız Gerekebilir

Ödeme sıkıntısına düşmek üzere olduğunuzda bu dönemi atlatmak için bir yöntem geliştirebilirsiniz. Taksitleri geciktirmeye başladığınızda bunu tüm bankaların `kredi kayıt bürosu`ndan görüntüleyebileceğini unutmayın. Bu nedenle örneğin sıkıntıya düşeceğiniz dönemi bir destek kredisiyle geçirmek mümkün olacaksa, kredi kaydınız bozulmadan başvurunuzu yapmanız işe yarayabilir. Yaratacağınız fonlama sizi konut kredinizde yaşayacağınız gecikmelerden koruyabilir.

Haciz Süreci Başlarsa…

Krediniz takibe alındı ve haciz süreci başladıysa zararınızı minimuma indirecek tek girişim konutunuza haciz gelmeden bir alıcı bulmak olacaktır. Unutmayın ki, haciz sonrası icradan ilk satışta konut ,değerinin yüzde 60`ına kadar düşük değerden satılabilir. Bir şekilde yeterli talep gelmez ve iş ikinci ihaleye giderse başlangıç değeri konutun muhammen değerinin yüzde 40’ı olacaktır. İcra masraflarını da düşünürseniz bu süreci yaşamak yerine yeterince zaman varken konuta makul bir alıcı bulmak ve krediyi defaten kapatmak zararı minimize etmenin tek yolu olacaktır. Unutmamanız gereken ise konutunuza haciz geldikten sonra alıcıların bu işlemi riskli bularak satın almayı tercih etmemelerinin beklenir bir hareket olacağıdır. Sonu belli bir yola girilmişse yapacağınız tek şey acele etmek olacaktır.

Ya Kefilin Durumu…

Sorunlu kredilerin arttığı dönemlerde kredi sahipleri dışında, bir yakınına kefil olanlarımız için de kabus dolu günler başlar. Konut kredisi kefillerinin bir şansı kredinin sağlam bir teminatının bulunmasıdır. Yasaya göre alacaklı banka borçlunun üzerine gidip tüm çareleri tüketmeden kefilin üzerinize gidemez. Diğer yandan gerek konutun icradan satışı, gerekse diğer tahsilat yöntemleriyle kredi ve masrafların tamamı kapanmazsa kefil aradaki farkı ödemek zorunda kalacaktır. Bu nedenle kefilin haciz sürecine dahil olup, gerekirse konutu satın alma seçeneğiyle kendini zarar etmeden kurtarma girişimi mantıklı olabilir…

Refinansman Şansınızdan Olabilirsiniz

Düzenli gecikmiş taksitler ve kredi kaydını bozacak işlemler krediniz için refinansman ya da yeniden yapılandırma şansını da elinizden alabilir. Eğer kredi kaydınız bozulduysa oranlar düştüğünde bankanız yeniden fiyatlandıma talebinizi kabul etmeyebilir. Bunun ana nedeni, bankanızın böyle bir mecburiyetinin olmaması ve yapmasındaki mantığın refinansman ile sizi başka bankaya kaptırmama arzusu olmasıdır. Kredi kaydı bozulmuş bir tüketici, refinansman talebini yeni bir bankaya kabul ettirmekte zorlanacaktır. Bu, bankanızın üzerindeki baskıyı azaltacağı için mevcut oranını düşürmemek için de iyi bir neden olacaktır.

Kredi Kaydınızı Bozmamanız İçin Anahtar Yöntemler

  • Kredi Kullanmaktan çekinmeyin. Kredi kullanıp ödemelerini düzenli yapan tüketicinin bankalar nezdinde kredibilitesi hiç kredi ürünü kullanmamış kişilerden daha yüksektir.
  • Kredi taksitlerinizi geciktirmeyin. Her türlü gecikme kayıt altına girecektir ve bir sonraki başvurunuzda karşınıza çıkacaktır.
  • Ödeme kabiliyetinizin üzerinde başvuruda bulunmayın. Başvurularınızdan red almanız kredi kaydınıza girecek ve sonraki değerlendirmeler için negatif etki yaratacaktır.
  • Red almanıza rağmen benzer başvuruları farklı bankalara yapmayın. Çok sayıda red almanız ve kredi kaydınızın sık sık sorgulanmış olması negatif etkiyi arttıracaktır.
  • Herhangi bir kurumla ihtilaf yaşadığınızda kontrolün elinizden çıkmasına izin vermeyin. Basit bir hizmet aldığınız kuruma ödeme yapmadığınızda aleyhinize hukuki süreç başlatılırsa kredi kaydınız zarar görebilir.

Nejat Özonay, Milliyet (2010)